You Are Here: Home » ΗΠΕΙΡΟΣ » Δωδώνη: Το αρχαιότερο μαντείο του ελλαδικού χώρου

Δωδώνη: Το αρχαιότερο μαντείο του ελλαδικού χώρου

Το στέμμα μεταξύ των ιερών χώρων της προϊστορικής εποχής κατείχε η Δωδώνη, όπου λειτουργούσε το αρχαιότερο μαντείο του ελλαδικού χώρου για περισσότερα από δύο χιλιάδες χρόνια. Αρχικά αφιερωμένο στην επίσης αρχαιότερη ελληνική θεότητα, τη μεγάλη Μητέρα Θεά Γη και κατόπιν στον Δία το Δωδωναίο, το μαντείο σίγασε με την επικράτηση του χριστιανισμού, οπότε και βρέθηκε το βέβηλο χέρι που έκοψε την ιερή βελανιδιά, από το θρόισμα των φύλλων της οποίας οι ιερείς ερμήνευαν τα μηνύματα των θεών προς τους θνητούς.

μαντείοΥπαίθριο ακόμα και με επίκεντρο την ιερή βελανιδιά, το μαντείο της Δωδώνης αναφέρεται ήδη στα Ομηρικά Έπη, με τον Αχιλλέα να επικαλείται τον Δία το Δωδωναίο ενώ στην Αργοναυτική Εκστρατεία μαθαίνουμε πως το ξύλο στην πλώρη της Αργούς, αυτό που της χάριζε μαντικές ικανότητες, προερχόταν από την Δωδώνη. Σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, το μαντείο ιδρύθηκε ειδικά σε εκείνο τον χώρο επειδή ένα μαύρο περιστέρι που διάσχισε τους ουρανούς ξεκινώντας από τις Θήβες της Αιγύπτου βρήκε καταφύγιο στην ιερά Δρυ. Ο σοφός Αλικαρνασσεύς αναφέρει και την έτερη εκδοχή, η οποία θέλει την περιστέρα να είναι κόρη και δη Αιγύπτια ιέρεια, η οποία μεταφέρθηκε εκεί από Φοίνικες εμπόρους. Ταυτόχρονα, μια ακόμα ιέρεια κατέληξε ταυτόχρονα και για τον ίδιο λόγο στη Λιβύη όπου και ίδρυσε το σύντομα πασίγνωστο μαντείο του Άμμωνα-Δία. Οι δυο αυτές ιέρειες αποτέλεσαν, σύμφωνα με τις πηγές του Ηροδότου, τις φορείς της μαντικής τέχνης στις χώρες που κατέληξαν.

Τα ευρήματα δείχνουν πως το μαντείο, κατά την 3η χιλιετία πΧ, ήταν αφιερωμένο στην αρχαιότερη όλων Μητέρα Θεά, τη γονιμοποιό της Γης. Η λατρεία του Δία εισήχθη στο ιερό από την θεσπρωτική φυλή των Σέλλων (1900-1400 πΧ) στη συνέχεια και γρήγορα επικράτησε. Οι χρησμοί δίνονταν προφορικά, από την ερμηνεία του θροΐσματος του φυλλώματος του ιερού δέντρου του Διός και της ηπειρωτικής εκδοχής της συζύγου του Διώνης, αλλά και από τους κρωγμούς περιστεριών ή τους ήχους των χάλκινων λεβήτων που περικύκλωναν την ιερή Δρυ (ΦΗΓΟΣ). Οι δε αιτούντες χρησμό, έπρεπε να χαράξουν τα ερωτήματά τους σε ελάσματα από μόλυβδο.

Το μαντείο έφτασε στο απόγειο της επιρροής του κατά τη βασιλεία του Πύρρου, του θρυλικού βασιλιά της Ηπείρου, οπότε και κατασκευάστηκε ο μεγάλος ναός του Δία, ο ναός του Ηρακλή και το μεγαλύτερο θέατρο του ελλαδικού χώρου όπου ανά τετραετία τελούνταν τα «Νάια», προς τιμήν του Νάιου Δία. Το θέατρο, από τότε καταστράφηκε και επισκευάστηκε εκ νέου τουλάχιστον δυο φορές, με διάφορες μετατροπές. Το τέλος της λειτουργίας του πανελλήνιας αλλά και διεθνούς ακτινοβολίας μαντείου ήρθε με την επικράτηση του χριστιανισμού. Τον 4ο αιώνα μΧ, ο αυτοκράτορας Θεοδόσιος απαγόρευσε την λατρεία του Δωδεκάθεου. Το ιερό δέντρο σφαγιάστηκε από ένα Ιλλύριο και η Δωδώνη εγκαταλείφθηκε ως μαντείο και η λάσπη από τις πλαγιές του Τόμαρου κάλυψε το χώρο.

Το θέατρο, το οποίο είχε μετατραπεί σε αρένα για θηριομαχίες κατά την ρωμαϊκή εποχή, επανήλθε στο φως τα χρόνια 1875-1878. Η χωρητικότητά του φτάνει τις 17.000 άτομα, μέγεθος εντυπωσιακό ειδικά αν αναλογιστεί κανείς ότι το θέατρο της Επιδαύρου και το Ωδείο Ηρώδου του Αττικού έχουν χωρητικότητα 10,000 ατόμων μαζί, ενώ ακόμα κι αυτή η Wembley Arena στο Λονδίνο έχει χωρητικότητα 12,500 θεατών.

μαντείο Δωδώνης.Άλλα σημαντικά μνημεία στην αρχαία Δωδώνη είναι η Ιερά Οικία (Ναός Διός) που περιέβαλλε το ιερό δέντρο και είναι το αρχαιότερο οικοδόμημα του χώρου (4ου αι. πΧ), το Πρυτανείο που στέγαζε τους ιερείς του Δία, το Βουλευτήριο που κατασκευάστηκε την ίδια εποχή, οι Ναοί του Ηρακλή, της Θέμιδας και της Διώνης και το μη πλήρως ανεσκαμμένο Στάδιο του 3ου αι. πΧ. Πολλά από τα ευρήματα από την αρχαία Δωδώνη στεγάζονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ιωαννίνων ενώ σημαντικά κομμάτια από το σπουδαίο μαντείο βρίσκονται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο στην Αθήνα αλλά και στη Γαλλία και Γερμανία λόγω αρχαιοκαπηλίας.

Κείμενο: Καλλιόπη Αλαχούζου

 

Τοποθεσία

Η αρχαία Δωδώνη Βρίσκεται στην Ήπειρο και πιο συγκεκριμένα στο Δήμο Δωδώνης.Απέχει 25′ από την πόλη των Ιωαννίνων ακολουθώντας την Εγνατία οδό με κατευθυνση προς Ηγουμενίτσα .Αφου φτασουμε στην έξοδο “Δωδώνη”, ακολουθούμε τις εμφανεις πινακίδες για τον αρχαιολογικό χώρο.

About The Author

Photographer

Number of Entries : 12

Leave a Comment

© 2012 - 2013 Greek Land Traveller - All rights reserved

Scroll to top